گردشگری ادبی استان تهران

باتوجه به موقعیت جغرافیایی و سیاسی این استان پهناور، که در بخش مرکزی ایران قرارگرفته و همچنین در دو دوره مهم قاجاریه و جمهوری اسلامی پایتخت ایران بوده و هست، بی‌شک یکی از مهمترین مناطق برای زندگی و ارتقاء ادبا محسوب می‌گردد. بعضی از شاهان قاجار علاقه بسیار زیادی به ادبیات و هنر از خود نشان می‌دادند از جمله آنها می‌توان به ناصرالدین شاه اشاره کرد، از این رو، شعرا و ادیبان از نقاط متفاوت کشور به تهران که در آن زمان  به مهمترین مرکز ادبی ایران تبدیل شده بود، راه یافتند و در طول دوره زندگی خود در این شهر، آثار بسیار ارزشمند و فاخری از خود به جای گذاشتند.

جاذبه های گردشگری ادبی تهران:

  • موزه خانه جلال و سیمین

سیمین دانشور و همسرش جلال آل احمد، هر دو از نویسندگان و مترجمان معاصر هستند که آثار خلق شده توسط آنها از جمله گنجینه‌های ادبیات معاصر به شمار می‌روند. سیمین و جلال، راهی نوین در نگارش ادبیات فارسی گشودند. سیمین دانشور یکی از نویسندگان بعد از جریان مشروطیت در ایران است و به عنوان اولین زن ایرانی وارد عرصه ادبیات ایران شد.

خانه سیمین و جلال، توسط شخص جلال آل احمد، در دورانی که همسرش در دانشگاه استنفورد تحصیل می‌کرد، ساخته شد. از جاذبه‌های این خانه می‌توان به تزئینات آن اشاره کرد، چرا که هنوز مانند زمانی است که صاحبانش در آن می‌زیسته‌اند. همچنین تمامی آثار خلق شده توسط این دو نویسنده، در این موزه، همچون گنجینه‌ای ارزشمند نگهداری می‌شوند. این خانه در سال 1383، در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

این موزه در محله دزاشیب تهران واقع شده است.

  • خانه صادق هدایت

صادق هدایت را باعنوان پدر داستان‌نویسی مدرن ایران می‌شناسیم. وی از پیش‌گامان داستان‌نویسی مدرن ایران و همچنین روشن‌فکری ارزشمند بود. براساس نظرات محققان بسیار، رمان «بوف کور» هدایت، از درخشان‌ترین آثار ادبیات دوران معاصر ایران است.

تزئینات و وسعت بنا نشان دهنده اموال کسانی است که در آن سکونت داشتند و فرم و ساختار بنا به سبک اواخر دوران قاجار است‌.  در بخشی  از ساختمان، کاشی‌های برجسته لعابدار رنگی با نقوش زیبا و اصیل، زیبایی خاصی به خانه بخشیده است.

این خانه، در خیابان سعدی‌ تهران واقع شده و در حال حاضر کاربری مهدکودک دارد.

  • قبرستان ظهیر الدوله

میرزا علی خان دولوی قاجار، ملقب به ظهیرالدوله، وزیر دربار و داماد ناصرالدین شاه بود. وی از پیروان صفی‌علیشاه، وهمچنین مؤسس انجمن اخوت است. در برخی اسناد از  ایشان باعنوان پایه‌گذار نمایش و ارکستر ملی ایران نام بردند.

در مکان فعلی گورستان ظهیرالدوله، سابقاً قبرستان عمومی وجود داشته است. پس از فوت ظهیرالدوله، به دلیل هم‌جواری گورستان با باغ خانوادگی ایشان در شمیران، وی را در این مکان دفن می‌کنند. سال‌ها بعد نیز خانقاه ایشان را به همین مکان انتقال می‌دهند. و به همین دلیل، نام این قبرستان به ظهیر‌الدوله تغییر می‌یابد. این قبرستان تاریخی که در بین امام‌زاده قاسم و تجریش در منطقه شمال تهران واقع شده است، محل دفن مشاهیر و سیاستمداران بسیاری از جمله: محمدتقی بهار (ملک الشعرا)، فروغ فرخزاد، رهی معیری، ایرج میرزا و…است؛ اما از سال 1340 خورشیدی، دفن اموات در این مکان ممنوع اعلام گردید.

این مکان ارزشمند در سال 1377 به فهرست آثار ملی ایران پیوست.

گورستان ظهیرالدوله در تهران، میدان قدس، خیابان دربند، خیابان ظهیرالدوله، پلاک 3 قراردارد.